โดย : นายแพทย์ฉัตรชัย ศรีบัณฑิต
กลูต้าไธโอนเป็นพันธะเปปไทด์ของกรดอะมิโน 3 ตัว ได้แก่ ซีสเตอีน กลูตาเมต และไกลซีน กลูต้าไธโอนอยู่ในรูป reduced (GSH) และ oxidized (GSSG) โดย GSSG ถูก reduced ด้วย Glutathione reductase สาร ascorbic acid จะเพิ่มการออกฤทธิ์ของ GSH ซึ่ง alpha lipoic acid (ALA) เพิ่มการออกฤทธิ์ของกลูต้าไธโอนอาจกลับมาเป็น GSSG
ลักษณะของกลูต้าไธโอน
- กลูต้าไธโอนเป็นสารต้านอนุมูลอิสระภายในเซลล์พบมากโดยเฉพาะอย่างยิ่งในเซลล์ตับ (จนถึง 5 mM)
- กลูต้าไธโอนถูกสังเคราะห์โดย Glutathione synthase โดยการใช้กรดอะมิโน 3 ชนิด : L-cysteine, L-glutamate และ glycine
- ตามธรรมชาติมี 2 รูปแบบ ได้แก่ reduced Glutathione (GSH) และ oxidized Glutathione disulphide (GSSG)
- อำนวยความสะดวกต่อการทำงานของภูมิคุ้มกัน
- เป็นสาร mitochondrial antioxidant
- เป็นสาร co-factor/ เอนไซม์ใน phase I enzymatic detoxification pathway
- Phase II detoxification pathway
- การป้องกันระบบประสาท
การลดลงของกลูต้าไธโอน
- แสดงให้เห็นเด่นชัดอย่างเฉียบพลันในการขาดกลูต้าไธโอนเมื่อรับประทานยาพาราเซตามอลเกินขนาด
- ผลของการลดลงของกลูต้านี้เกิดใน hepatocyte ชักนำให้ตับวายและเสียชีวิตได้
- การขาดกลูต้าไธโอนเรื้อรังมีความสัมพันธ์กับความผิดปกติทางภูมิคุ้มกัน เพิ่มการเกิดเนื้อร้าย และในกรณีโรคเอดส์ อาจเร่งให้เกิดโรคขึ้นมาได้
- การขาดกลูต้าไธโอนเป็นผลใน tissue oxidative stress สามารถเกิดโรคได้ ยกตัวอย่างเช่น ผู้ที่เป็น G6PD (glucose 6-phosphate dehydrogenase deficiency) ทำให้เกิดปริมาณ NADPH และ reduced Glutathione ลดลง
- Oxidative stress เป็นสาเหตุให้ขาดกลูต้าไธโอนใน fragile erythrocyte membranes
ข้อบ่งใช้และการใช้ประโยชน์
- รักษาพิษจากยาพาราเซตามอล
- ใช้เบื้องต้นสำหรับ : มะเร็งบางชนิด โรคไขมันอุดตันที่ผนังหลอดเลือด (atherosclerosis) โรคเบาหวาน ปอดมีความผิดปกติโดยเฉพาะอย่างยิ่งโรคปอดอุดกั้น สูญเสียการได้ยินเนื่องมาจากเสียง ผู้ชายที่เป็นหมัน ป้องกันหรือทำให้พิษดีขึ้น ต้านเชื้อไวรัส ยากำพร้าในการรักษาเอดส์ที่สัมพันธ์กับภาวะขาดสารอาหาร
ผลข้างเคียง
- ผิวหนังแดง
- ความดันโลหิตต่ำ
- หอบหืดเฉียบพลัน
- อาจเกิด anaphylactic reaction จากการปนเปื้อนหรือความไม่บริสุทธิ์
ข้อห้ามและควรระวังเป็นพิเศษ
- ผู้ที่แพ้ยาฉีดกลูต้าไธโอน
- ผู้ที่ปลูกถ่ายอวัยวะ
- แพ้, หอบหืด
สารที่ทำให้ขาดกลูต้าไธโอน
- การสูบบุหรี่
- ดื่มแอลกอฮอล์
- คาเฟอีน
- ยาพาราเซตามอล
- ยา
- ออกกำลังกายหนัก
- รังสี X Y และยูวี
- Xenobiotics
- Estradiol
น่าสนใจดีครับ เป็นบทความที่ดีมากเลย
ตอบลบเป็นสิ่งที่ควรให้ความรู้แก่วัยรุ่นไทยที่ดีที่สุดเลยค้ะ
ตอบลบเป็นบทความที่ดี ช่วยเตือนให้คนที่อยากลอง เห็นถึงอันตราย
ตอบลบอันตรายที่อาจเกิดขึ้นได้ใกล้ตัวจริงๆเลยค่ะ
ตอบลบน่ากลัวจังงงงงงงงงง !
ตอบลบเป็นเรื่องที่วัยรุ่นไทยต้องสนใจ
ตอบลบน่่ากลัวมากเราต้องตระหนักให้มากขึ้น
ตอบลบเป็นเรื่องที่สมครวรู้และเผยแพร่มากค่ะ
ตอบลบเพราะตอนนี้สิ่งเหล่านี้เป็นที่นิยมของกลุ่มวัยรุ่นอย่างมากเลยค่ะ
มีสาระมากเลย ได้ประโยชน์
ตอบลบมีประโยชน์มากๆเลยค่ะ
ตอบลบเนื้อหาดีมากค้ะ' เป็นเรื่องที่วัยรุ่นควรศึกษา
ตอบลบนี่แหละวัยรุนไทย
ตอบลบชอบมากค่ะ เป็นความรู้ที่เกี่ยวกับชีวิตอย่างมาก
ตอบลบ